Impera

XƏBƏR LENTİ
16:11Qarabağ Azərbaycandır! Siz anlamalısınız ki... - Saakaşvili15:59Hücumlar dayanmasa...- M.Çavuşoğlu15:47Deputatın oğlu cəzasız qalarsa, çox pis nümunə ola bilər - Hüquqşünas S.Vəkilov15:43Deputatın oğlu cəzasız qalarsa, çox pis nümunə ola bilər - Hüquqşünas S.Vəkilov15:43Deputatın oğlu cəzasız qalarsa, çox pis nümunə ola bilər - Hüquqşünas S.Vəkilov15:42Deputatın oğlu cəzasız qalarsa, çox pis nümunə ola bilər - Hüquqşünas S.Vəkilov15:25Rusiya və Türkiyə qarşı-qarşıya gəldi-Suriya üzərində insident23:18Gücləri birləşdirmədən... - Putin Makronu dəstəklədi23:0723 yaşlı gənc çayda boğuldu - 11 gün idi ki, ailə qurmuşdu...12:05Bakıda ağır qəza: 8 yaşlı uşaq öldü11:44Əgər Tramp yenidən seçilsə... - Vedrin14:05Hər iki ölkə münasibətlərə mənfi təsir edəcək addımlar atacaq - Çavuşoğlu13:57Sabiq prezident Atambayevin arvadına da cinayət işi açıldı-etmə, edərlər...13:49Zakir Həsənov Moskvaya - tamaşaya gedəcək15:23Baş verənlər islam dünyasını radikallaşdıracaq - Müsəlmanlara qarşı növbəti soyqırım...15:15"TÜRK QOŞUNLARI AZƏRBAYCANA GƏLMƏLİDİR" - SƏRDAR CƏLALOĞLU14:40“Azərbaycan xalqını süni sürətdə ermənilər qarşısında təslim edirlər” - SƏRDAR CƏLALOĞLU14:40“Azərbaycan xalqını süni sürətdə ermənilər qarşısında təslim edirlər” - SƏRDAR CƏLALOĞLU00:33Dili ağzına ağırlıq edən Vidadi, Qabil və s. kimilərə... - Müəllim nəvəsindən CAVAB - VİDEO18:47Paşinyanın çıxışı ilə bağlı etiraz bəyanatı yayıldı - Foto17:46Nə edək, Cənablar?...15:48Atambayevin evinə hücum zamanı əsir götürülən xüsusi təyinatlıların ilk görüntüsü - VİDEO15:38Rusiyada hərbi hissələr partladılır: bu dəfə 2 ölü, 15 yaralı15:31800 milyonluq helikopter...11:28Nabranda batan uşağın meyiti Rusiyada tapıldı10:27Prezident Təhlükəsizlik Şurasını toplayır10:17Xüsusi təyinatlı vuruldu10:11Lerik rayonunda zəlzələ olub.10:03Sumqayıt yolunda iki avtobus toqquşdu: yaralananlar var - FOTO23:48İŞİD əmri Türkiyədə yaxalandı - Foto01:18"Ermənilərin hamısına düşmən kimi baxmayaq..." - Deputat15:24Ərindən boşanan iki uşaq anası özünü səkkizinci mərtəbədən atdı10:50Salyanda yol qəzası - 4 nəfər yaralandı09:43Ərəb koalisiyasının ABŞ-a 299 milyon borcu var - Rebariç16:47Aprelin 26-na MANATIN MƏZƏNNƏSİ12:33Putin Ukraynadakı seçkilərdən danışdı09:59Salyanda ağır yol qəzasında sürücü həyatını itirdi09:52ABŞ mayın ikisindən verdiyi imtiyazları tamamilə ləğv edəcək09:45Ukraynanın yeni prezidentindən yeni müharibə anonsu09:39Bakıda bu yollar bağlandı - Siyahı09:32Bu, Poroşenko üçün ağır və biabırçıdı məğlubiyyətdir - Kosaçev11:55Rus S-300-ləri öldü: İsrail bu raketlərə Rusiyanı aldada biləcək vasitə kimi yanaşır - Retçer11:14Rayonlara qar yağır, leysan olacaq - YENİLƏNİB + FOTO11:04Makron PYD/YPG-çi terrorçularla görüşdü10:55Qatar relsdən çıxdı: yaralılar var10:48Son dəqiqə: Sərnişin avtobusu aşdı: 11 ölü, 29 yaralı20:08Makrondan qalmaqallı qərar — 24 apreli erməni soyqırımı günü elan etdi19:59Rəsmi Bakıdan Yaqlanda CAVAB19:57Dünya şöhrətli professor ürəyin bir nömrəli DÜŞMƏNİNİ AÇIQLADI: Ailə...19:54Poroşenko: Zelenski virtual namizəddir19:52Azərbaycanlı Cənubi Koreyada dövlət məmuru oldu09:52Bakıda ev yandı - Yaralananlar var09:45Sudan da prezidentini devirdi...10:53Netanyahu seçkidə cüzi səslə irəlidədir – Rəsmi nəticələr14:15Netanyahu bütün dünyanı xaosa sürükləyir - Ömər Çelik14:08Zaqatala və Qax silkələnir21:32Şirvanda ev yanıb09:21Bizim Rusiyanın alyansı təhdid etdiyi istiqamətində düşüncəmiz var - NATO toplanır09:11İstambulda səsələr yenidən sayılacaq - Qərar16:50Hindistan Pakistan arasında müharibə gedir - Ölənlər var16:44Sərnişin avtobusu mağazaya girdi – Foto11:53Sərkisyan Tərtərin Çardaqlı kəndinə gəldi - Meydan oxudu11:05Biz sizin axmaq olacağınız anı gözləyirik - Ukraynanın məhv planı10:54Hərdən elə olurdu ki, anamın üzünü görmürdüm - 9 universitetin arzuladığı azərbaycanlı10:45"Cavad xan"-ın rejissoru Rövşən Almuradlı dayanacaqda keçindi10:38Azərbaycan Xalq Hərəkatında xoşagəlməz olay.. - Video10:38Azərbaycan Xalq Hərəkatında xoşagəlməz olay.. - Video09:22Əxlaqsız videoların yayılması təsadüfi deyil: evimizin altında 12 əxlaqsızlıq yuvası var – Politoloq09:04Hər gün şəhid qanı bunlara görəmi axıdırıq?.. Kimin qeyrəti varsa...- Flora Kərimova21:12Bəzi qüvvələr müstəqilliyi demokratiyaya qurban verməyə hazırdır - Sərdar Cəlaloğlu18:55İspaniyada azərbaycanlılar ermənilərə etiraz etdi - Təxribat18:37Azərbaycanda terrorbaşı Öcalan gündəmə gətirilir? - 30 il sonra17:56Rusiya HDD Xəzərdə genişmiqyaslı əməliyyata başlayır17:47Əxlaqsızlığı təbliğ edən videonu yayanlar 2 il müddətinə həbs edilə bilər12:27Bu gündən sosial müavinətlər artırılır - ƏƏSMN12:18Ukraynada seçki ikinci tura keçə bilər - MSK11:57Yunanıstan Xİ naziri Kolumbiya Universitetində mühazirə oxuyacaq11:44CHP-li Əkrəm İmamoğlu İstanbulda AKP-li Binəli Yıldırımı yendi - YSQ11:34Azərbaycan qadınının imicinə xələl gətirilib - Açıqlama11:34Azərbaycan qadınının imicinə xələl gətirilib - Açıqlama11:34Azərbaycan qadınının imicinə xələl gətirilib - Açıqlama11:24Rus milyarder Almaniyada təyyarə qəzasında həlak oldu - Video20:54İcra başçısının maşını da "başçıdır": Qırmızıda keçməkdə - Video20:45Paytaxtın bu hissəsində su olmayacaq - Azərsu ASC20:40Türkiyə Silahlı Qüvvələri Suriya ilə sərhəddi bərkidir20:36Türkiyədə ilkin nəticələr açıqlanır15:17“Diqlas”dakı sahibkarlara 8.5 milyon manatlıq güzəştli kredit təklif edildi15:07Seçki məntəqəsində dava olub - Ukraynada...12:51Taliban Əfqanıstan ordusunun silah-sursatını ələ keçirdi12:46Venesuela da Azərbaycan kimi növbəti dəfə...– Rəsmi açıqlama18:38Bakıda əcnəbini qarət edən qrup ələ keçirildi18:28Allahşükür Paşazadə Ramzan Kadırovla görüşüb - FOTO18:03ABŞ Britaniyanı da çökdürməkdə qərarlıdır: Breksiti gözləyirik... - Con Bolton17:52ABŞ Tiflisin Rusiya ilə sərhəddə yeni kazino tikməsindən narahatlığını bildirdi - Bu...17:41Azərbaycanlıların qanlı 31 mart soyqırımı ilə bağlı...- Bəyanat15:47Məxfi əlaqə sistemlərini türk həmkarlarımız quraşdırıb - Poroşenko14:04Əliyev-Paşinyan görüşünün nəticələri... - PA rəsmisi açıqladı13:55Narkotik ticarətçisi saxlanıldı - 11,1 kq-lıq malla...13:50Rusiya Orta Asiya respublikalarına xəbərdarlıq etdi: İŞİD gəlir - Rusiya DİN13:43Elçin Quliyev "Qazax" sərhəd xidmətçiləriylə görüşdü - Foto
BÜTÜN XƏBƏRLƏR

«    Avqust 2019    »
BeÇaÇCaCŞB
 1234
567891011
12131415161718
19202122232425
262728293031 

"Ola bilsin ki, Mikayıl Müşfiq bir qadının qurbanı olub" - Foto - MÜSAHİBƏ

12 avq 2017, 12:21   
"Ola bilsin ki, Mikayıl Müşfiq bir qadının qurbanı olub" - Foto - MÜSAHİBƏ


Bu gün tanınmış şair, analitik Elçin Mirzəbəylinin 50 yaşı tamam olur. Onunla söhbətimizdə təkcə doğum günü haqda yox, həm də son dövrlərdə Azərbaycan ədəbiyyatında gündəm mövzusu olan nəsillər arası mübarizə, Qarabağ problemi və dünyada gedən böyük ictimai-siyasi proseslərdən danışdıq.

Kult.az Elçin Mirzəbəyli ilə müsahibəni təqdim edir:

- Bir yaş da yazıldı yaşının üstə
Qırışlar çoxaldı qaşının üstə
İllər qılıncını başının üstə
oynadır, ya yox?

- Yox, oynada bilmir. Ona görə ki, başımın üstündə heç nə yoxdur. Bircə Allah var, onu da kəsib ata bilməz.

- “Başımın üstündə Allahdan başqa heç nə yoxdur”, - dediniz... İnsan həyatında müəyyən dövrlər olur ki, onun karyerası, yaradıcılığı ön plana keçir. Hazırda sizin üçün necədir?

- Şəxsi həyatla, ailə ilə yaradıcı fəaliyyətimi ayrı-ayrı tuturam. Əlbəttə ki, ilk növbədə ailə dayanır. Müəyyən şeylər var ki, onlar insana qəribə hisslər yaşadır. Məsələn, bir neçə il əvvəl nəvə yolu gözləməyin nə olduğunu bilmirdim, ancaq indi fərqli duyğular yaşayıram. Ədəbiyyat, siyasət, jurnalistika – bunların hərəsinin öz yeri var. Zamanla biri ön plana çıxır. Siyasi proseslər aktiv olanda təbii ki, siyasət önə çıxır. Eləcə də digərləri... Hər şeyin öz yeri var. İnsan davamlı olaraq poetik ovqatda ola bilməz. Əgər insan hər gün poetik ovqatdadırsa, o, xəstədir, müalicəyə ehtiyacı var. Mən rasional adamam. Siyasətdə olduğu kimi, ədəbiyyatda da məntiqə söykənirəm. Məncə, hazırda irrasional ədəbiyyat dünya tərəfindən qəbul olunmur.

Fikrimi ümumiləşdirərək deyim ki, siyasətdə ədəbiyyatla, ədəbiyyatda siyasətlə məşğul olmuram.

- Sizin 50 yaşınızın tamam olduğunu eşidəndə təəccübləndim. Mənə elə gəlir ki, siz 50 ildir ictimai fəaliyyətdəsiniz.

- İnsanın ömrü onun illəri ilə deyil, yaşantıları ilə ölçülür. Yəqin ki, siz mənim yaşımı yaşantılarımla ölçmüsünüz. Ona görə belə düşünürsünüz ki, 50 ildir aktiv ictimai fəaliyyətdəyəm.

- Elçin bəy, çağdaş Azərbaycan ədəbiyyatını izləyirsinizmi?

- Əlbəttə. Mən gəncləri daha çox oxuyuram, çünki onlar daha çox Azərbaycan dilində yazırlar. Onların dili daha səmimidir, təmizdir. Artıq 60-cı illərin publisistikasının qoxusundan yorulmuşam.

- Amma gənclərin bir qismi tez-tez özündən əvvəlki nəslin yazıçı-şairləri haqda neqativ fikirlər səsləndirir. Təbii, buna yaşlı nəsildən qoşulanlar da var. Məsələn, Hikmət Hacızadənin Səməd Vurğun haqqında fikirləri...

- Hadisələrə, proseslərə həmin zaman kəsiyindən, həmin dövrdə baş verən hadisələr və reallıqlar çərçivəsindən yanaşmaq lazımdır. Yəni bu gün müstəqil Azərbaycanda yaşayırıq. Bizə təzyiq göstərən hər hansı ideologiya yoxdur. Bu azad çərçivədən 37-ci il olaylarına tam obyektiv yanaşa bilmərik. Tutaq ki, Səməd Vurğunu və digərlərini satqın adlandıranlar var, ancaq ortada fakt yoxdur, sadəcə şayiələr gəzir. Mən bəzi şeyləri əksinə eşitmişəm. Məsələn, eşitmişəm ki, həmin donosların altında Səməd Vurğunun imzası olmayıb, bizim bu gün qəhrəman elan etdiyimiz bəzi şəxslərin adı yazılıb. Səməd Vurğun elə bir dövrdə yaşayırdı ki, özü də repressiyaya məruz qala bilərdi. Onun “Boyasız, çadrasız türk qızlarından...” misrası yetərlidir ki, Azərbaycan xalqı öz milli kimliyini dərk etsin. Eləcə də “Azərbaycan” şeiri... Onun yazdığı bəzi şeirlər çağdaş dövrün ədəbi reallıqları prizmasından yanaşanda kiməsə, xüsusən sevimli gənclərimizə zəif görünə bilər. Məhz Azərbaycan şeiri xalqımızda milli ruhun qorunub saxlanılmasında rol oynayıb.

İdeoloji şeirlərə qalanda Mikayıl Müşfiqdə də, Hüseyn Caviddə də Sovet ideologiyasını təbliğ edən ədəbiyyat nümunələri var. Caviddə qismən var, amma çox azdır.

- Müşfiqin sovetləri təbliğ edən şeirləri var. Lakin sonu faciəli oldu... Bunun səbəbi haqda məlumatınız varmı?

- Mən bu mövzuda materiallar da oxumuşam, sənədli filmlərə də baxmışam. Lakin heç kim həmin dövrdə baş verənləri dəqiqliyi ilə deyə bilməz. Ola bilsin ki, Müşfiqə qarşı hansısa bir qadın məkri bu prosesdə rol oynayıb.Və ya Müşfiqə qarşı qısqanclıq...Təəssüf ki, biz hadisələrlə bağlı tam informasiyaya malik deyilik. Ona görə də ən doğru yol tarixi yerində saxlamaq və nəticə çıxarmaqdır. Bu hadisələr niyə baş verdi? Ona görə ki, Azərbaycan öz müstəqilliyini itirmişdi və ideologiya maşını sağına-soluna baxmadan onu doğrayırdı. Səməd Vurğun nə etməli idi? Qılınc götürüb təkbaşına o boyda SSRİ ilə vuruşmalı idi?!

- Təkcə Səməd Vurğuna və onun müasirlərinə yox, hazırda yaşayan ciddi fiqurlara da hücumlar olur.

- Bunun müxtəlif səbəbləri var. Təəssüf ki, bunlardan biri də gündəmə gəlmək məsələsidir. Sizə deyim ki, çox pis nümunələri ortaya çıxır. Məsələn, bu yaxınlarda ikinci bir Əkrəm Əylisli hadisəsi yaşandı. Gənclərdən biri (yazıçı-şair Əsəd Qaraqaplan – red.) Mübariz İbrahimovu qəhrəman hesab etmədiyini yazdı. Onlar iddia edirlər ki, insan öldürmək bəşərilik prinsipini pozur. Amma başa düşmək istəmirlər ki, Mübariz qatil erməni hərbçisini öldürməklə öz xalqının üzvlərini – neçə-neçə dinc azərbaycanlını qətliamdan, ölümdən xilas etdi. Yəni o bu xilasla bəşəriliyə xidmət edir. Kimdir qarşındakı düşmən?! Sənin övladını, qızını qətlə yetirən, gözü qanla dolmuş amansız bir qatil! Heç bir mənəvi dəyəri olmayan bir vəhşi. Əgər sənin o əsgərin düşmənə qarşı mübarizə aparıb, Zəhraların ölməyinə imkan vermirsə, o, qəhrəmandır. Onlar nə dediklərini özləri də bilmir. Onlarda dərin məntiq yoxdur. Necə ədəbiyyatlarında dərin məntiq yoxdur, eləcə də fikirlərində. Bunun kökündə təhsilsizlik, savadsızlıq dayanır. Əgər ədəbiyyat adamının analitik təhlil etmək qabiliyyəti yoxdursa, o, ədəbiyyatçı deyil. Çünki sən yazdığın romanda qəhrəmanlarını, hadisələri təhlil edib yazmalısan.

- Sizcə, Aprel döyüşləri, Mübariz İbrahimovun göstərdiyi qəhrəmanlıq xalqımızın psixologiyasında hansı dəyişikliklərə səbəb oldu?

- Xalqın özgüvəni artdı. Amma bu, təkcə Aprel döyüşləri və Mübariz İbrahimovla bağlı məsələ deyil. Bu istiqamətdə dövlətin uzun illərdir yürütdüyü bir siyasət var. Azərbaycan bayrağının ayrı-ayrı tədbirlərdə, yarışlarda qaldırılması da bunda rol oynayır. Bütün bu proseslər bizim yavaş-yavaş məğlub olmuş cəmiyyət kompleksindən qurtulmağımıza səbəb oldu. Əslində, biz məğlub xalq deyilik. Biz sadəcə olaraq, imperiyanın parçalandığı dövrdə imperiya tərəfində dəstəklənən silahlı ordunun qarşısında silahsız olaraq davam gətirə bilməyən xalqıq. Biz formalaşmış sovet - rus ordusunun qarşısına silahsız çıxmışdıq.

Lakin Aprel savaşı, Mübariz İbrahimovun qəhrəmanlığı göstərdi ki, biz döyüşən xalqıq. Ermənistan tərəfi reallığı açıq-aşkar gördü və başa düşdü ki, Azərbaycan ordusu çox güclüdür.

Bir mütləq fikir deyim: bu, dövlət artıq əbədidir. Dövlətimizin genişlənmək imkanı var, kiçilmək imkanı yoxdur!

- Azərbaycanın bir dövlət kimi dünya siyasi xəritəsində böyüməsi deyəndə ağla ilk gələn məsələ Güney Azərbaycandır. Sizcə, hansı siyasi proseslərdən sonra bütöv Azərbaycandan danışa biləcəyik?

- Gəlin ordan başlayaq ki, bu gün İran adlandırılan dövlət klassik türk dövlətidir. O dövlətin sahibi azərbaycanlılardır, onu azərbaycanlılar yaradıb, formalaşdırıblar. Hazırda Güneydə millətin şüurunun formalaşması prosesi davam edir. Orada Azərbaycan ədəbiyyatı, mədəniyyəti ilə bağlı çox ciddi, böyük addımlar atılır. Məsələn, Təbrizdə Azərbaycan Mətbuat Muzeyi açılıb. Bu, çox böyük hadisədir. Artıq bizim mədəniyyətimiz orada kütləvi hal alır. Bildiyimiz kimi, mədəniyyət də bir xalqın özünü dərk etməsi bazasıdır. Biz tarixə baxıb Səttarxan, Xiyabani, Pişəvəri hərəkatının nə üçün süquta uğramasından nəticə çıxarmalıyıq.

Nəzərə alaq ki, güneydə daha çox azərbaycanlı yaşayır. Ona görə də onların bizə birləşməsi məsələsi kökündən yanlışdır. Qoy onlar orada öz müstəqil dövlətlərini yaratsınlar və ya bacarırlarsa, İrana sahib çıxsınlar. Düşünürəm ki, onlarda bu potensial var.

- Elçin bəy, dünya həyəcan təbili çalır. Şimali Koreya ilə ABŞ arasında olan nüvə hücumu söhbətləri insanlar arasında böyük narahatlığa səbəb olur. Bir peşəkar politoloq kimi bu haqda nə deyə bilərsiniz? Böyük savaş gözlənilirmi?

- Şübhəsiz ki, bu iki ölkə arasında sözügedən müharibənin olması gözlənilən deyil. ABŞ və Şimali Koreya ayrı-ayrı dövlət quruluşlarına malik olsalar da, hər ikisinə xarici düşmən lazımdır. Şimali Koreya ac-yalavac xalqını aldatmaq üçün ABŞ-dan istifadə etməyə çalışır. ABŞ-ın da bu konfliktdə öz maraqları var. Şimali Koreyanın ballistik raketləri ancaq yaxın hədəfləri vura bilər. Bu nüvə savaşı bəşəriyyət üçün böyük fəsadlara səbəb ola bilər. Ancaq əgər Koreya bu yola əl atsa, bir ölkə kimi yer üzündən silinəcək.

- Çalışdıq ki, sizin siyasi biliklərinizdən, analitik qabiliyyətinizdən faydalanaraq cəmiyyətə müəyyən mesajlar ötürək. İndi isə yenidən qayıdaq yubileyinizə... Maraqlıdır, 25 yaşınızda həyat, ədəbiyyat, gələcək haqqında nə düşünürdünüz, indi nə düşünürsünüz? Yəni hansı dəyişikliklər oldu?

- Çox şey dəyişdi... Nəinki 25 yaşımda, hətta 49 yaşımdan 50 yaşıma qədər olan vaxtda da xeyli şey dəyişib. 25 il ərzində özümü inkişaf etdirməklə məşğul olmuşam. Hesab edirəm ki, bunun nəticəsini almışam. Əgər insanın təfəkkürü dəyişmirsə, demək, onda inkişaf yoxdur.

- Elçin bəy, müəyyən illərdə bizim qarşımıza qoyduğumuz planlar olur. Siz 25 il əvvəl qarşınıza qoyduğunuz hansı planları həyata keçirə bildiniz?

- Məsələ burasındadır ki, qarşıma başqa planlar qoymuşdum, tamamilə başqa nəticələr əldə etmişəm. Amma mən bu nəticələrin daha xeyirli olduğunu düşünürəm. Həm mənim, həm də cəmiyyət üçün. Ona görə də artıq heç bir hədəf qoymuram. Ümumi strateji hədəflərim var, o da millətin, dövlətin maraqlarına xidmət etməkdir.

50 yaşdan sonra insanın hansı hədəfləri ola bilər? Ailənin, övladların, nəvələrin xoşbəxtliyi... Məncə, bunlar çox gözəl hədəflərdir.

İnsan daim öz üzərində işləməli, çalışıb özünü inkişaf etdirməlidir. Çox istərdim ki, gənclərimiz məhz bu məsələyə xüsusi diqqət göstərsinlər.
"Ola bilsin ki, Mikayıl Müşfiq bir qadının qurbanı olub" - Foto - MÜSAHİBƏ
OXŞAR MÖVZULAR